Për spiunët nga Rusia, WEF ndoshta kishte filluar gjatë verës. Në gusht të vitit 2019, dy agjentë të dyshuar rusë u paraqitën në Davos. Ata dyshohen se kanë kryer punë përgatitore për spiunimin në Forumin Ekonomik Botëror, i cili filloi të hënën në mbrëmje me fjalimet e themeluesit Klaus Schwab dhe presidentit të Komisionit të BE-së, Ursula von der Leyen.
Politikanët dhe drejtuesit ndërkombëtarë të biznesit, gjatë kësaj jave u takuan në Davos të Zvicrës. Edhe po që se ka akoma anulime, nuk ka mungesë të synimeve interesante të spiunazhit – mbi të gjitha për Donald Trump dhe Angela Merkel. Anulimin e kishte paralajmëruar edhe një herë, Vladimir Putin, i cili njëmbëdhjetë vite më parë kishte marr pjesë në të. Presidenti rus nuk i kushton shumë rëndësi ëEF, tha një prej zëdhënësve të tij, raportojnë mediat zvicerane.
Aparati i Putinit duket se është i interesuar për takimin e të fuqishmëve. Të paktën kjo është konstatuar nga një skenë që u zhvillua në Davos pesë muaj më parë. Autoritetet e sigurisë kishin vërejtur dy persona të dyshimtë. „Policia Kantonale e Graubündenit i kishte nënshtruar për kontroll dy shtetas rusë në Davos, në gusht të vitit 2019“, konfirmon shefja e tyre e informacionit, Anita Senti. Njëri nga personat u identifikua si teneqepunues, transmeton Shtegu.com. Sidoqoftë, sikurse shoqëruesi i tij, edhe ai kishte me vete edhe një pasaportë diplomatike ruse.
Policët e Graubündenit u tronditën kur mësuan se zejtarët donin të qëndronin tre javë, nga 8 deri në 28 gusht. Kjo është një gjë e shtrenjtë për dikë që supozohet të sigurojë jetesën duke instaluar tuba dhe duke riparuar tualete në Rusi.
Kur u pyet përse personat kishin pasaporta diplomatike, Stanislaw Smirnow, atasheu i shtypit i ambasadës ruse në Bernë deklaroi: „Ka edhe persona jashtë Ministrisë së Punëve të Jashtme ruse që mund të pajisen me një pasaportë diplomatike“. Mjeshtërve iu besuan si duket punimet e „Russian House“ gjatë WEF. Fondacioni shtetëror Roscongress organizon program ngjarjesh në një ish-kafene në rrugën kryesore të Davosit.
Sipas policisë së Kantonit Graubünden, dueti i dyshuar nuk ishte akredituar si diplomat në Zvicër. Nuk do të kishte mundësi të kërkonte imunitet nëse do të ishte ndaluar për vepra të dyshuara të inteligjencës.
Vetëm diplomatët e akredituar gëzojnë mbrojtje të gjerë kundër zbatimit të ligjit. Sidoqoftë, rusët e kontrolluar pretenduan të drejta të veçanta, pasi disa burime ranë dakord dhe zyrtarët rusë madje u kërcënuan me pasoja diplomatike po që se personat arrestoheshin. Por, situata nuk u lejua që të shkojë aq larg. Policia zvicerane e alarmoi Bernën dhe shërbimin federal i inteligjencës u bë aktiv. Në fund të fundit, dy rusët u lanë të lirë. Ajo që ata planifikuan të bënin në Davos, mbeti shumë e paqartë.
Për njohësit e çështjes të cilët folën në mënyrë anonime për çështjen, është e qartë që të dy personat e kishin në shënjestër WEF-in në Davos. Për shembull, ata mund të kishin përgatitur një operacion dëgjimi ose hakerimi për një kohë të gjatë. Jo vetëm krerët e tjerë të shtetit dhe delegacionet e tyre mund të konsiderohen si objektiva spiunazhi. WEF tërheq gjithashtu kritikë të Kremlinit si Bill Browder, të cilin „The New Yorker“ e përshkruan si njeriun më të kërkuar të Rusisë.
„Davosi është një nga vendet e pakta ku unë mund të ballafaqohem drejtpërdrejt me zyrtarët rusë me shkeljet e të drejtave të njeriut“, thotë investitori amerikano-britanik Bill Browder, i cili edhe gjatë këtij viti është duke marr pjesë në forumin rrëzë Alpeve zvicerane. Që nga vdekja e dhimbshme e kolegut të tij Sergei Magnitsky në një burg në Moskë, ai ka luftuar për drejtësi dhe ka sjellë sanksione për shumë rusë përmes shteteve si Shtetet e Bashkuara. Browder thotë se Rusia dëshiron që ai të ndalojë të marrë pjesë në Davos, por udhëheqja e WEF nuk pranon ta përjashtojë atë, informon më tej Shtegu.com.
Viteve të fundit, aktivitetet e spiunimit të Rusisë në Zvicër janë rritur ndjeshëm. Një ekip spiunazhi kibernetik nga agjencia ruse e inteligjencës ushtarake GRU u kap gjatë një operacioni në Hagë në vitin 2018 falë një këshille nga shërbimi i inteligjencës zvicerane. Ai kishte bileta treni për në Bazel dhe udhëzime për Labor Spiez. Një forcë tjetër GRU ishte aktive për muaj me radhë në Liqenin e Gjenevës, gjurmët e kësaj njësie më pas çuan në ish-agjentin Sergei Skripal në Angli me një agjent nervor deri në sulm.
Shembujt tregojnë se Rusia jo vetëm që dërgon diplomatë zejtarë në Zvicër. Sidoqoftë, ambasada në Bern ka mohuar gjithmonë akuzat e spiunazhit – përfshirë edeh të asaj të së hënëa edhe në çështjen Davos.